Laos

Izarra desgaitutaIzarra desgaitutaIzarra desgaitutaIzarra desgaitutaIzarra desgaituta

Mendia atzean utzi dut, azkenik! Gogorrak izan dira mendian ibilitako kilometroak.
Baina mendi koxkorrak atzean utzi, eta aldapa luze eta suabez jarraitu du bideak. Orain behintzat, gustura eragin ahal diet pedalei, eta buruak ere atsedena hartzen du. Gogorra da mendiko bidea, bertako jendea bezain gogorra. Lehenengo aldiz Laosen nagoela, harritu ninduen jendearen “mesfidantza” edota “beldurra” edota "harrokeria", ez dut asmatu zer den. Edo akaso guztia nahastuta... Gutxik agurtzen zuten nahiz eta Sabaidee ederra bota. Eta kostata ateratzen nizkien irribarreak. Zalantzatan jartzen hasia nintzen entzundakoa eta irakurritakoa herrialde honen gainean. Leku guztietan irakurria nuen jatorrak, atseginak eta irribarrea beti aurpegian zutela... neuk ordea ez dut hori topatu. Mendi inguruetatik atera arte!
Bizimodu gogorra mendian daukatena, izaera bezain gogorra. Ez daude bereziki ohituak turistekin, eta igartzen zaie. Umeak ziztu bizian ezkutatzen dira, errepidean topatu ezkero .Nahiz eta kuadrilla ederra izan, txirrindulari zuri bizarduna ikusi eta korrikan basora, izutuak gehienak. Kostatu egiten zaie konfiantza hartzea!

Bidean, sufritzeaz gain, disfrutatu ere egin dut... errekan txalupa txapelketa bat ikusi, eta Euskal Herria bueltatu naiz memento batez. Indar eta gogo berdintsuekin animatzen dute han eta hemen, jai eguna dute gaurkoan eta bakoitzak bere taldea animatzen dago. Baina txapelketa bukatu, eta denak batera ibiltzen dira bertan antolatu duten azoka modukoan. Lehiakorrak bai, baina bakarrik uretan!

Beranduago,  ni bezala bizikletaz dabilen lehenengo bidaiarekin topo egin dut. Irlandarra, Indiako Agora herritik datorrena, Myanmar eta Thailandia zeharkatuz. Poztu gara biok, berak topatzen duen hirugarren bidaiaria naiz, eta niretzako bera lehenengoa. Aholku batzuk trukatu ditugu (bideak, lo egiteko lekuak, jendea, arriskuak...) eta ura eskaini diogu elkarri. Seguruenik biok dugun altxorrik preziatuena izango da inguru honetan eta!. 20 minutuz hitz egiten egon gara, argazkiak elkarri eta elkarren bizikletei atera, elkarrekin.... eta bakoitzak bere bidea jarraitu du.
Poztekoa da zure harrikada bera duen norbaitekin topatzea...

Eta azkenik, gutxinaka gutxinaka, Luang Prabang-era ailegatu naiz. Herri txiki baina dotorea da, templo budistaz josita, eta bertako monjeak goizetan  ibiltzen dira kalez kale janari eske, eta bertakoentzako oso erritu garrantzitsua ei da. Inguruan, gauza asko ikusteko daude, eta bizikleta izanda, hemen egun batzuk igaroko ditut, alde batetik bestera, eta aprobetxatu beharko dut atseden apur bat hartzeko ere... Kontatuko dizuet!

 

.

Izarra desgaitutaIzarra desgaitutaIzarra desgaitutaIzarra desgaitutaIzarra desgaituta

Sabaideeee!

Vietnam atzean utzita, Laosen sartu naiz eta lehenengo kilometroak ez dira goxoak izan! Mugan, Bruselan ikasitako Vietnamgo mediku batek abisatu dit: Errepidea oso txarra da, eta askotan moztuta izango duzu lur jauziak direla eta. Gainera, gora behera asko izango duzu aurretik. Eta arrazoia zuen!
Muga zeharkatzeko lehenago Laoseko visadoa eskuratzeko paper batzuk bete, argazki bat eman (Foto Patxin 24 atera nituen), 42 euro ordaindu, eta badut 30 egunetarako baimena.

Hortik aurrera, asfaltoa desagertu da, ez da metro bat ere ez asfaltatua lehenengo kilometroetan. Eta desagertu dira ohikoak diren postu, denda eta diru trukatzaileak. EZ DAGO EZER ERE EZ! Bueno, aldapak bai... Eta aldapa gogorrak benetan! 53 kilometrotara dagoen Vieng Xai herriraino ailegatzeko ia egun osoa eta indar guztiak behar izan ditut. Mendi aldean nago, eta mendi koxkor ugaritatik doan asfaltatu gabeko errepideak ez du askorik laguntzen.

Ailegatu aurretik, baina, Lak (Laoseko txanponaren izena) barik ibili naiz, Vietnamgoa oraindik ere poltsikoan nuela, gasolina-zerbitzugune baten aldatu dut, itzelezko komisioarekin... aprobetxatu du ondo bikoteak, bai!
Konpentsatzeko, eta oraindik ere herrialdea zelan funtzionatzen duen jakin barik, jende asko bazkaltzen zegoen leku batera hurbildu naiz. Eta betiko ohitura... agurtu, alforjetan ibili, denbora egin... eta apur bat (baina bakarrik apur bat) giroa baretzen denean, orduan bai hurbildu naiz janari bila. Ggizonez beteriko mahaian berehala egin didate lekua . Eta berehala sticky rice (bertako jaki nazionala, lastoz egindako saski txiki batzuetan gainean eramaten dutena) eta kuia zopa atera didate... eta txupitoak! Ai ama! Hau ezagutzen dut jada... ba 8 bat arroz orujo hartu behar izan ditut, jendearekin topa eginez.... Arin baten bazkaldu eta alde egin behar izan dut, mozkortu aurretik. Hori bai, gonbidatu naute... nire kontura barre batzuk bota dituzte eta!

Vieng Xai ingurua kobazuloz beteta dago, eta historikoki oso garrantzitsua da, eta bisitatzeko aukera asko ditu. Bertako kobazuloetan 22 mila lagun bizi izan ziren Amerikako Estatu Batuen bonbardaketaz babesteko 1964tik 1973 urtera arte. Bertan bertako alderdi komunistak bere 2. kongresua ere ospatu zuen.

Baina eguraldi txarra dago, eta nik jada ez dut indar askorik ikusteko, beraz, aintzira baten gainean dagoen hostel merke batera hurbildu naiz eta bertan ostatu hartu dut. Afarian vietnamdar batzuk gonbidatu naute garagardo batzuk hartzen eta txipiroi lehorrak jaten... bitxia elkarrizketa, bakar batek bazekien ingeles apurrarekin moldatu gara eta.

Hurrengo goizean, berriro ere euria... baina herri honetan gauza handirik ez eta aurrera egitea erabaki dut, bustiko naizen arren. Behintzat tenperatura goxoa da.

Bidean kafetxo bat hartzen gelditu naiz, eta bertako batzuekin solasaldi lasaia izan dut. Ez daude oso gustura bertako gobernuarekin. Hainbat adibide jarri dizkidate, eta (hau ikusita nuen) gobernurako edo agintarientzako eraikin erraldoi berriak egiten dituzten bitartean, jendearentzat garrantzi gehiago duten beste kontu batzuri (hezkuntza, ureztatze sistemak, tasak...) ez omen diote kasu egiten bertako agintariek. Eta zelan ez, ia mundu osoan endemikoa den ustelkeria... en fin!

Beste aldetik ordea, gobernuarekin ez baina gustura daude jendearekin. Atseginak dira, eta nahiz eta oso lotsatiak hasieran. Behintzat mendia ldean kostatzen zaien ni agurtzea baina sabaideeE! esan eta berehala irribarrea ateratzen zaie. Izango da ez dudalako ondo esaten, seguruenik! Batez ere umeek hello, good morning eta I love you berehala botatzen dizute! Hasieran asko kostatzen ari zait argazkiak ateratzea ere. Kamera atera eta alde egiten dute korrikan, baina gero barrez lehertzen dira beraien burua ikusterakoan eta errazago egiten da.

Eta azkenik... Emakumeek erabiltzen dituzten gonek liluratuta naukate. Marrazki geometriko ikaragarriak dituzte, oso koloretxuak. Eta beraiek egiten dituzte! Hariak tintatu, goruan bildu, eta ehungailuan egin. Ikaragarria benetan! Etxeko atari ia guztietan aritzen dira horretan. Ama jostuna izanik, beti deitu izan dit arreta kontuak, etxean beti hariak, dedalak, artaziak... ikusi izan ditut, eta miresten ditut horretan aritzen diren emakume eta gizonak! 

Egun batzuk behar izango ditut mendia aldetik ateratzeko, maparen arabera, eta gaur bezala aldapa luze askori ohitu beharko naiz....

Hurrengo geltokia, 250 kmetara dagoen Luang Prabang... baina hori egun batzuk barru izango da!

 

.

Niri buruz

Kaixo, Asier naiz, eta Hong-Kongetik Ortuellara bizikletaz joateko asmoa dut. Lehenago beste bidaia batzuk egin ditudan arren, hauxe beste kontu bat da!
AEKn  azken 13 urtetan ibili eta gero, urtebete hartu dut amets bat betetzeko.
44 urte ditut, eta Ortuellan dut etxebizitza. Bizilekua, momentuz ... bizikleta!

Azkeneko berriak